Διαλογισμοί της Πέτρας: μια εγκατάσταση (μέρος α’).


victoria

Αναλυτική ψυχολογία Καρλ Γιούνγκ; μετάφραση Πην. Ιερομνήμονος – εκδόσεις Γκοβόστης, Σειρά “Σύγχρονη Βιβλιοθήκη” (Αθήνα, 1962). Ροζ και εκρού σεμέν – μαντάλα. Ματσάκι από βελούδινες βιολέτες, λαδί κορδέλα σατέν (Mixed media). Το βιβλίο ανήκε στη μητέρα μου και έχει τη γοητεία των παλιών βιβλίων, με τα χρυσά τους γράμματα.

Το Σάββατο 20 Μαΐου θα παρακολουθούσα διάλεξη με τίτλο “Έσπασε το βράχο και τα νερά ξεχύθηκαν” – φράση την οποία ίσως και την αναγνωρίζετε από την Έξοδο (κεφ. 17, 5-6). Η φράση όχι μόνο αναφέρεται στην βιβλική Έξοδο, αλλά επίσης μπορεί να τη βρει κανείς τρεις φορές στο αλχημικό κείμενο Aurora Consurgens (που έχει αποδοθεί στο Θωμά Ακινάτη, παρ’ ότι δεν υπάρχει απόλυτη βεβαιότητα περί του αληθούς της απόδοσης αυτής – η συνεργάτιδα του Κ. Γιουνγκ Μαρί-Λουίζ φον Φραντζ είχε αιτήσει να δει το πρωτότυπο κείμενο που ήταν στην κατοχή του Βατικανού, αλλά δεν της είχε επιτραπεί, ενδιαφέρον;). Η ίδια αυτή φράση είναι χαραγμένη στο ταφικό μνημείο της φον Φραντζ και της Μπάρμπαρα Χάνα, και κατά τη διάρκεια της διάλεξης θα παρουσιαζόταν η σχέση αυτής της φράσης με το μαντάλα που είναι σχεδιασμένο στην ταφική πλάκα τους, όπως κι επίσης η σχέση της φράσης και του διπλού κύκλου με την ιδέα του πελεκάνου ως σύμβολο αναγέννησης, όπως αναλύεται σε κάποια αλχημικά κείμενα. Η διάλεξη θα γινόταν στην κεντρική εκκλησία των Μεθοδιστών, σε ένα διατηρητέο κτίριο με πολύ όμορφα βιτρώ. Ο χώρος είναι αέρινος, αλλά το κτίριο έχει ανάγκη από κάποια φροντίδα: για να γίνει πιο παρουσιάσιμος ο χώρος αποφασίστηκε από την ομάδα Ποιμαντικής Ψυχολογίας της οποίας είμαι μέλος να γίνει κάποια παρέμβαση – προσφέρθηκα να στήσω μια εγκατάσταση για μία μόνο μέρα, όπου θα περιελάμβανα δώδεκα γυάλινες προθήκες με τεχνουργηματάκια (συγκεκριμένα, τις αλχημικές φορεσιές της Σάρας) και διάφορα άλλα αντικείμενα τα οποία θα παρουσιάσω εδώ – έτσι, για να διατηρηθεί η ανάμνηση και το ιστορικό αυτής της εκθεσούλας-αστραπής… Ας αρχίσουμε με μια μισοπανοραμική, ώστε να δοθεί μια αίσθηση του χώρου – η δεξιά πλευρά με τα παράθυρα (κατασκευής 1908).

βικτωρια

Τα τέσσερα περβάζια της δεξιάς μεριάς – ξεραμένα λουλούδια και κορδέλες – τρεις προθήκες στα δύο κεντρικά παράθυρα – το περβάζι του πρώτου παράθυρου φιλοξενούσε ένα κουτί για σχόλια, γυάλινα βάζα, λουλούδια και μαύρα στυλό, ένα πιάτο με ετικέτες/καρτ βιζίτ πλήρεις με μαύρες κορδελίτσες – μιλάμε δηλαδή για ταφικά μνημεία, ή δε μιλάμε;

Στην απέναντι πλευρά θα είχε τηρηθεί μια συμμετρική αναλογία, παραθέτω (το μαύρο φόντο του τρίτου παράθυρου μια αναγκαιότητα της τελευταίας στιγμής – η ομιλήτρια είχε μαζί της διαφάνειες και τα παράθυρα δεν είχανε κουρτίνες).

βικ

Με την απλότητα μιας παλιάς τάξης σχολείου – ή σα σαλόνι/εργαστήριο κάποιου από χρόνια πεθαμένου, φυσιοδίφη: οι γυάλες με τα αλχημικά πειράματά μου… Στο πρώτο περβάζι μια κορνίζα στην οποία αναγράφεται η αφορμή της εγκατάστασης στη γλώσσα της ομιλήτριας (γερμανικά) και στη γλώσσα των ακροατών. Δίπλα στην κορνίζα, η ελληνική μετάφραση του βιβλίου του Γιουνγκ (Αναλυτική Ψυχολογία, Μτφ. Πην. Ιερομνήμονος, Αθήνα 1962).

Η λογική της εγκατάστασης είχε τη βάση της στις Δώδεκα Αλχημικές Διαδικασίες (που όμως με το γνωστό παράδοξο τρόπο άλλοτε εμφανίζονται ως δεκατέσσερις, ή δεκαπέντε – ή όσες θέλει και ποθεί ο εκάστοτε αλχημιστής στις εργαστηριακές του καταγραφές). Οι μικροεπιγραφές ήταν γραμμένες στα γερμανικά με τις αλχημικές διαδικασίες να αναγράφονται στα λατινικά – και με ελληνικά γραμματόσημα του τέλους του 19ου/αρχές εικοστού αιώνα με κεφαλές του Ερμή (που είναι ο βασικός αλχημικός θεός και θεομπαίχτης!). Η πρώτη προθήκη φιλοξενούσε μια ξύλινη καρέκλα με ζαχαρί μπροκάρ ταπετσαρία που επάνω της ήταν ακουμπισμένο ένα μαύρο μεταξωτό φορεματάκι, είχε φτιαχτεί για το γιορτασμό της Κοίμησης της Θεοτόκου τον Αύγουστο του 2014 (κάποιοι μπορεί και να το αναγνωρίσετε…).

purgatio

Purgatio (Nigredo) Η φάση της Μαύρης Κατάθλιψης, εκεί που η σπονδυλική μας στήλη έχει πάει για διακοπές και μας χρειάζεται επείγουσα αναστήλωση! Παρατηρούμε στη βάση τον αριθμό 1, όλες οι προθήκες και τα εκθεματάκια είχαν τον αριθμούλη τους, για όποιους απ΄τους θεατές δεν ξέρανε γερμανικά.

Δε θέλω να σας κουράσω με ατέλειωτες κουβέντες περί των διαδικασιών, γι’ αυτό θα αρκεστώ στο να παραθέσω ορισμένες φωτογραφίες – και επανερχόμαστε!

2

“Sublimatio” Φορεματάκι και φθινοπωρινό παλτό με κουμπί από βακελίτη τοποθετημένο ανάμεσα σε ορτανσία και φυλλώματα.

3

3. “Calcinatio”

4

4. “Exuberatio” : Τῷ νικῶντι δώσω αὐτῷ τοῦ μάννα τοῦ κεκρυμμένου καὶ δώσω αὐτῷ ψῆφον λευκήν, καὶ ἐπὶ τὴν ψῆφον ὄνομα καινὸν γεγραμμένον, ὃ οὐδεὶς οἶδεν εἰ μὴ ὁ λαμβάνων. ” [Αποκάλυψη Ιωάννου 2:17] (από σχόλιο της έκθεσης – To him who overcomes I will give a white stone – And in the stone a new name written known only to him who receives it. [Revelations 2:17 King James version]

5

5. “Fixatio” – μια γείωση στις απλές ανάγκες της ζωής – ένα φλυτζάνι με αρωματικό καφέ για να θυμόμαστε ότι έχουμε σώμα, μαζί και γεύση κι όσφρηση – γλυκοαγκυροβόλημα στην ύπαρξη!

6

6. “Solutio”: καμμια φορά τη λύση τη βρίσκει το ενστικτώδες, ακόμα σχετικά μη εξανθρωπισμένο κομμάτι της ύπαρξης – είναι ζήτημα βασικής εμπιστοσύνης, αγαπητή παρδαλή λεοπάρδαλη!

Αυτό ήταν ένα ταξίδι στο μισό σώμα της εγκατάστασης – και ας αφήσουμε την Αλχημική μας Πέτρα να ονειρεύεται την τελείωσή της (που όμως δεν επιτυγχάνεται ποτέ, ευτυχώς, γιατί τι θα είχαμε να κάνουμε μετά;), και να τραγουδάει μέσα από το πέτρινό της ονειράκι, υπνοβάτισσα – και αύριο, άμα θέλουν οι θεοί των πετρών – συνεχίζουμε!

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s